Emigracja z Kościoła. Religijność młodzieży polskiej w warunkach zmian społecznych

Janusz Mariański,  Emigracja z Kościoła. Religijność młodzieży polskiej w warunkach zmian społecznych,  2008 r. : W niniejszym studium zostały przedstawione wyniki badań socjoreligijnych zrealizowanych w czterech wybranych miastach ( Łomża, Ostrów Mazowiecka, Radom, Włocławek ), wśród młodzieży szkół ponadgimnazjalnych, obejmujących młodzież z liceów ogólnokształcących, techników i zasadniczych szkół zawodowych w latach 2002-2005. Badania empiryczne zostały wykonane w ramach projektu badawczego Katedry Socjologii Religii Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II. Obejmował on nie tylko młodzież polską, ale i słowacką, i ukraińską, a także studentów Akademii Rolniczej w Lublinie i Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej.
                        Przedmiotem tego studium jest obszerne ( ale nie całościowe ) ujęcie stanu religijności młodzieży polskiej według przyjętych w socjologii parametrów religijności ( z wyjątkiem parametru doświadczenia religijnego ). W polu poszukiwań badawczych znajduje się nie tylko stan życia religijnego młodzieży, ale i jego uwarunkowania oraz zróżnicowania, a nawet - do pewnego stopnia - kierunki dokonujących się przemian. ( ... )
                        W opracowaniu zostały ukazane wybrane aspekty życia religijnego, wskazujące zarówno na jego stabilność, jak i zmienność, a w szczególności: a) powolną pluralizację sceny religijnej ( wieloreligijność ); b) wiedzę i wierzenia religijne; c) powolny spadek praktyk religijnych, z uwzględnieniem zróżnicowań regionalnych; d) uznawane wartości i normy moralne, zwłaszcza dotyczące życia małżeńskiego i rodzinnego; e) religijność pozakościelną, niekiedy o charakterze postmodernistycznym; f) pozycję i rolę Kościoła oraz duchowieństwa w pluralistycznym społeczeństwie ( przejście od funkcji społeczno-politycznych do funkcji społeczno-etycznych ).